Vidusara Online is your go-to science education platform, offering expert discussions, scientific reviews, and fascinating stories based on history and research. Join us for insightful conversations with doctors, scientists, and professors as we explore the wonders of science. Subscribe for evidence-based knowledge from Sri Lanka’s trusted science magazine!


Vidusara Online

වරකට එක් පැටවෙකු පමණක් බිහි කරන ඉත්තෑවා 🍃🦔
-Porcupine-

සිරුර සහ වලිගය දිගු, නියුණු ඉත්තෑ කූරුවලින් (කටු) වැසී ඇත. මෙම කූරු කළු දුඹුරු පැහැති වන අතර, ක්‍රීම් පැහැ මිශ්‍ර සුදු පැහැති වළලු ඇත. කූරුවල අග කොටස කළු පැහැති ය. හානියට පත් වූ හෝ ගැලවී ගිය කූරු වෙනුවට නව කූරු වර්ධනය වේ. කළු පැහැති හිස කූඤ්ඤ හැඩැති ය. මොට නාසයක් ඇත. ඇස් අඳුරු පැහැති වන අතර කන් කුඩා ය.

මෙවැනි ක්ෂීරපායින් පිළිබඳව සවිස්තරාත්මක තොරතුරු ඉදිරි විදුසර කලාපවලින් ඔබ වෙතට..

විදුසර විද්‍යා සඟරාව නිවසටම ගෙන්වාගැනීමට ඔබේ නම සහ ලිපිනය 0775872638 වෙත WhatsApp කරන්න.

#scienceupdates #Vidusara #VidusaraLK #science #vidusaraonline #Porcupine #IndianPorcupine #Wildlife #SriLanka #Spines #Nocturnal #CrestedPorcupine

1 day ago | [YT] | 114

Vidusara Online

හිරුගෙන් ඈත්වන විට ප්ලූටෝගේ වායුගෝලය ක්ෂය වන බව හෙළිවෙයි.

සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ කුයිපර් පටියේ පිහිටි ප්ලූටෝ වාමන ග්‍රහලොව සිය අධිකව ඉලිප්සීය වූ කක්ෂයේ හිරු වටා යන වසර 248 ක පරිභ්‍රමණ කාලයෙන් වසර 20 ක් ම නෙප්චූන් ග්‍රහලොවේ කක්ෂයටත් ඇතුළින් චලිත වෙයි. එක්සත් ජනපදයේ ඇරිසෝනාහි ග්‍රහලෝක විද්‍යා ආයතනයේ විද්‍යාඥවරියක වන අමන්දා සිකෆූසේ ප්‍රධාන විද්‍යාඥයින් කණ්ඩායමක් විසින් පසුගිය ජූලි මස 31 වෙනි දින Planetary Science Journal ජර්නලයේ පළ කරන ලද පර්යේෂණ ලිපියකට අනුව ප්ලූටෝ වාමන ග්‍රහලොව හිරුගෙන් ඈත්වන විට වඩ වඩාත් සිසිල් වන අතර එහි වායුගෝලීය පීඩනයේ අඩුවීමක් ඇරඹී ඇති බව අනාවරණය වේ.

මේ පිළිබඳව තවදුරටත් විද්‍යාත්මක පසුබිම දැනගන්න අගෝස්තු 19 විදුසර අලුත් ම කලාපය බලන්න.
විදුසර විද්‍යා සඟරාව නිවසටම ගෙන්වාගැනීමට ඔබේ නම සහ ලිපිනය 0775872638 වෙත WhatsApp කරන්න.

#scienceupdates #Vidusara #VidusaraLK #science #vidusaraonline #Pluto #Atmosphere #KuiperBelt #DwarfPlanet #PlanetaryScience #NASA #PlanetaryScienceJournal

2 days ago | [YT] | 77

Vidusara Online

දේශීය මැටි බඳුන්

ලක්දිව මැටි කර්මාන්තයේ ඉතිහාසය අදින් වසර දහස් ගණනකට පෙර කාලය දක්වා දිවයයි. එම ඉතිහාසය සැලකීමේ දී අනුරාධපුර ඇතුල් නුවර ගෙඩිගේ කැණීම වැදගත් වේ. මෙම කැණීමෙන් ශිලා යුගයේ සිට ඓතිහාසික යුගය තෙක් සාධක බොහෝමයක් සොයාගැනීමට අවස්ථාවක් ලැබී ඇත. එහි දී මධ්‍යශිලා යුගයට හා මූල ඓතිහාසික යුගයට අයත් මැටි මෙවලම් පිළිබඳව සාධක හමු වී තිබේ. ප්‍රාග් ඓතිහාසික යුගයේ මැටි බඳුන් පිළිබඳව සාධක වරකාපොල දොරවකකන්ද හා මහඑළිය සිදුකළ කැණීම් මගින්ද ලැබී ඇත. මින් දොරවකකන්දේ මැටිබඳුන් පොදු වර්ෂ පූර්ව 5250ට පමණ අයත් බව සැලකෙයි.

මේ පිළිබඳව තවදුරටත් විද්‍යාත්මක පසුබිම දැනගන්න අගෝස්තු 19 විදුසර අලුත් ම කලාපය බලන්න.
විදුසර විද්‍යා සඟරාව නිවසටම ගෙන්වාගැනීමට ඔබේ නම සහ ලිපිනය 0775872638 වෙත WhatsApp කරන්න.

#scienceupdates #Vidusara #VidusaraLK #science #vidusaraonline #SriLankanPottery #Terracotta #AncientCraft #Anuradhapura #DoricPottery #SriLankanHeritage #TraditionalCrafts #Archaeology

3 days ago | [YT] | 88

Vidusara Online

ස්වාමියා ඇසිපිය හෙළන විට සුනඛයන් ද වැඩි වශයෙන් ඇසිපිය හෙළන බව නවතම අධ්‍යයනයකින් හෙළි වෙයි

මිනිසුන් සහ සුනඛයන් අතර ඇති බැඳීම පිළිබඳව සිදු කළ නවතම විද්‍යාත්මක පර්යේෂණයකින් අපූරු කරුණක් අනාවරණය වී තිබෙනවා. ඉතාලියේ පර්මා විශ්වවිද්‍යාලයේ පර්යේෂකයන් පිරිසක් විසින් සිදු කරන ලද මෙම අධ්‍යයනයට අනුව, තම ස්වාමියා ඇසිපිය හෙළන දෙස බලා සිටින විට සුනඛයන් ද සාමාන්‍ය ප්‍රමාණයට වඩා වැඩි වාර ගණනක් ඇසිපිය හෙළීමට පෙලඹෙන බව සොයාගෙන තිබෙනවා. මේ පර්යේෂණය පිළිබඳ වාර්තාව ඉකුත් දා Royal Society Open Science ජර්නලයේ ප්‍රකාශයට පත් ව තිබුණා.

මෙම අධ්‍යයනය සඳහා විවිධ වර්ගවලට අයත් සුනඛයන් තිස් පස් දෙනෙකු යොදාගෙන තිබෙනවා. එහි දී පර්යේෂකයන් විසින් සුනඛයන්ට තත්පර හතළිහක වීඩියෝ දර්ශන වර්ග දෙකක් පෙන්වා තිබෙන අතර, ඉන් එක් වීඩියෝවක ඔවුන්ගේ ස්වාමියා සහ නාඳුනන පුද්ගලයන් දෙදෙනෙකු වරින් වර තත්පර තුනකට වරක් ඇසිපිය හෙළන ආකාරයත්, අනෙක් වීඩියෝවේ ඔවුන් කිසිසේත් ඇසිපිය නො හෙළා එක එල්ලේ බලා සිටින ආකාරයත් ප්‍රදර්ශනය කෙරුණා.

පර්යේෂණයේ ප්‍රතිඵල මඟින් පෙන්වා දී ඇත්තේ, තිරයේ සිටින පුද්ගලයන් ඇසිපිය නො හෙළා සිටිනවාට වඩා...
Full Article :- tinyurl.com/mpckcdhx

#vidusaralk #vidusaraonline #vidusara #DogBlinking #Dogs #HumanAnimalBond #DogBehavior #RoyalSocietyOpenScience #UniversityOfParma #PetPsychology #DogLovers #AnimalBehavior

3 days ago | [YT] | 91

Vidusara Online

ගෝලීය සංවර්ධනයේ නව බලවේගය: විවෘත විද්‍යාව
(02 කොටස)

විවෘත විද්‍යාව ශ්‍රී ලංකාව වැනි ආර්ථික, සමාජීය සහ පර්යේෂණ සම්පත් සීමිත රටකට, විශේෂයෙන්ම මෑතකාලීන ආර්ථික අර්බුද හමුවේ පවා, විද්‍යාත්මක හැකියාවන් ශක්තිමත් කර ගැනීමට සුවිශේෂී අවස්ථා රැසක් උදා කරයි. ආර්ථික අර්බුදය හේතුවෙන් පර්යේෂණ සඳහා වෙන් කරන මූල්‍ය සම්පත් සීමාවීමත්, ජාත්‍යන්තර විද්‍යාත්මක සඟරා හා දත්ත ගබඩාවලට ප්‍රවේශ වීම සඳහා ඉහළ වියදම් දැරීමට සිදුවීමත් වැනි ගැටලු පවතින පසුබිමක, විවෘත විද්‍යාව විවෘත දත්ත, විවෘත ප්‍රකාශන සහ විවෘත මෘදුකාංග හරහා සීමිත සම්පත් යටතේද පර්යේෂණ කටයුතු අඛණ්ඩව පවත්වාගෙන යාමට හැකියාව සලසයි.

මේ පිළිබඳව තවදුරටත් විද්‍යාත්මක පසුබිම දැනගන්න අගෝස්තු 19 විදුසර අලුත් ම කලාපය බලන්න.
විදුසර විද්‍යා සඟරාව නිවසටම ගෙන්වාගැනීමට ඔබේ නම සහ ලිපිනය 0775872638 වෙත WhatsApp කරන්න.

#scienceupdates #Vidusara #VidusaraLK #science #vidusaraonline #OpenScience #SriLanka #Research #EconomicRecovery #OpenAccess #OpenData #SciencePolicy #SustainableDevelopment #InnovationLeadership

4 days ago | [YT] | 78

Vidusara Online

පෝලන්තයෙන් හමුවූ වසර 400ක් පැරණි 'වැම්පයර් කත' ගේ භූමදානය ගැන වැඩිදුර පර්යේෂණ ක්‍රියාත්මකයි

2022 වසරේ දී පෝලන්තයේ පියෙන් ගම්මානය අසලින් සොයාගත් අසාමාන්‍ය භූමදානයක් පිළිබඳව විද්‍යාඥයින් මේ දිනවල නව පර්යේෂණ ආරම්භ කර තිබෙනවා. 'සොසියා' (Zosia) ලෙස නම් කර ඇති තරුණියකට ඇයත් මේ දේහය මීට වසර 400කට පමණ පෙර භූමදානය කර ඇත්තේ ඇය 'නැවත නැගිට ඒම' වැළැක්වීමේ අරමුණින් බවට විශ්වාස කෙරෙන උපක්‍රම ද සහිතවයි.

ඇයගේ ගෙල හරහා මළකඩ කෑ දෑකැත්තක් තබා තිබූ අතර, පාදයකට ඉබ්බෙකු සහිත අගුලක් සවිකර තිබුණා. පර්යේෂකයින් පවසන පරිදි, දෑකැත්ත ස්ථානගත කර තිබුණේ දේහය නැගිටීමට උත්සාහ කළහොත් ගෙල කැපී යන ආකාරයෙන්. මීට අමතර ව ඇයගේ මුඛය හෝ නාසය ආසන්නයේ තඹ සහ රත්‍රන්වලින් නිමවන ලද වස්තුවක් ද තබා තිබුණා. මෙම සියලු ම පියවරයන් ඇය යක්ෂයෙකු හෝ "වැම්පයර්" කෙනෙකු ලෙස...
Full Article :- tinyurl.com/2t5vrewn

#vidusaralk #vidusaraonline #vidusara #Zosia #VampireBurial #Poland #Archaeology #Superstition #17thCentury #JournalOfArchaeologicalScience #Folklore #HistoryMystery

5 days ago | [YT] | 211

Vidusara Online

මකුළුවන්ගේ දළවල සම්භවය වසර මිලියන 518ක් පැරණියි.

වත්මන් මකුළුවන්ගේ දළ (Fangs) යුගලෙහි ආරම්භය අදින් වසර මිලියන 518කට ඉහත කේම්බ්‍රිය අවධිය ආරම්භයේ විසූ සාගරවාසී සතෙකුගේ දේහය තුළ සිදු වී ඇති බව නවතම අනාවරණයක දැක්වේ. ඇන්ටාක්ටිකාව හැර අන් මහාද්වීප සියල්ලේම වෙසෙන විශේෂ 53,680කට අයත් සෑම මකුළුවෙකුම සතු මෙම දළ යුගල ගොදුරක් විනිවිද එයට විෂ ඇතුල් කිරීමට ආධාර වන අයුරින් සොබාදහම විසින් නිමවන ලද නික්ෂේපණ ඉඳිකටු දෙකක් මෙන් ක්‍රියා කරයි. පසුගිය ජූලි මස 1 වෙනි දින Nature ජර්නලයේ පළ කර තිබූ පර්යේෂණ ලිපියකට අනුව වත්මන් මකුළු දළවල පරිණාමය ඇරඹී ඇත්තේ වසර මිලියන 518කට ඉහත සාගර පත්ලේ ඇවිද ගිය Urokodia aequalis නම් විශේෂයට අයත් වඳ වී ගිය කුඩා සන්ධිපාදිකයෙකුගෙනි.

මේ පිළිබඳව තවදුරටත් විද්‍යාත්මක පසුබිම දැනගන්න අගෝස්තු 19 විදුසර අලුත් ම කලාපය බලන්න.
විදුසර විද්‍යා සඟරාව නිවසටම ගෙන්වාගැනීමට ඔබේ නම සහ ලිපිනය 0775872638 වෙත WhatsApp කරන්න.

#scienceupdates #Vidusara #VidusaraLK #science #vidusaraonline #SpiderFangs #UrokodiaAequalis #CambrianExplosion #Evolution #Paleontology #NatureJournal #arthropods

5 days ago | [YT] | 73

Vidusara Online

තඹලයාගේ පුනරාගමනය

ශ්‍රී ලංකාවේ වියළි කලාපයේ ගංගා සහ වැව්වල ගැඹුරේ, රතු පැහැති වරලින් කැපී පෙනෙන, අලංකාර මත්ස්‍යයෙකු ජීවත් වෙයි. විද්‍යාත්මකව 'Labeo lankae' ලෙස හැඳින්වෙන මෙම මත්ස්‍යයා, සිංහලෙන් තඹලයා, තඹලවැන්නා සහ ගල්කටුවා යන නම්වලින් හැදින්වේ. වර්තමානයේ තඹලයා යන නම ශ්‍රී ලාංකිකයන්ට නුහුරු විය හැකි අතර, මේ මත්ස්‍යයාගේ පැවැත්ම හෝ යහපැවැත්ම ගැන උනන්දුවන පිරීස ද සීමිත ය. එහෙත්, මෙම මත්ස්‍යයා ශ්‍රී ලංකාවේ ස්වභාවික උරුමයේ වටිනා කොටසකි. අපේ රටටම ආවේණික සහ සුලබ විශේෂයක් වූ මෙම මත්ස්‍යයා, අප බොහෝ දෙනා නොදැන සිටිය ද, එක් අවස්ථාවක වඳ වී යාමේ අද්දරටම ළඟා වී තිබුණි. මෙය එක් මාළුවෙකුගේ කතාව පමණක් නොවේ. එය, වඳ වී යාමේ අද්දරටම පැමිණි ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික මත්ස්‍යයා නැවත ජීවමාන කිරීමට කැපවූ මිනිසුන්ගේත්, අදටත් ඔවුන්ව රැක ගැනීම සඳහා අසීරු සටනක නිරතව සිටින අයගේන් කතාවයි.

මේ පිළිබඳව තවදුරටත් විද්‍යාත්මක පසුබිම දැනගන්න අගෝස්තු 19 විදුසර අලුත් ම කලාපය බලන්න.
විදුසර විද්‍යා සඟරාව නිවසටම ගෙන්වාගැනීමට ඔබේ නම සහ ලිපිනය 0775872638 වෙත WhatsApp කරන්න.

#scienceupdates #Vidusara #VidusaraLK #science #vidusaraonline #LabeoLankae #Thabalaya #EndemicFish #SriLanka #FreshwaterFish #Conservation #Biodiversity #WildlifeProtection

6 days ago | [YT] | 110

Vidusara Online

සර්පයෙකු සඳහා ප්‍රථම වතාවට යොදාගත් ප්‍රතිකාරයකින් 'ජොඩී ෆොස්ටර්' සුවය ලබයි

මිනිසුන් සඳහා බහුල ව භාවිත කෙරෙන පිළිකා ප්‍රතිකාර ක්‍රමයක් ලොව ප්‍රථම වරට සර්පයෙකු සඳහා සාර්ථක ව යොදා ගැනීමට බ්‍රිතාන්‍යයේ පශු වෛද්‍යවරුන් පිරිසක් සමත් ව තිබෙනවා. මෙම ඓතිහාසික ප්‍රතිකාරය ලබා දී ඇත්තේ එංගලන්තයේ චෙස්ටර් සත්වෝද්‍යානයේ ජීවත් වන ‘ජෝඩී ෆොස්ටර්’ නම් දැවැන්ත පිඹුරෙකුටයි.

ජනප්‍රිය නිළි ජොඩී ෆොස්ටර්ගේ නමින් නම් කරන ලද මෙම වයස අවුරුදු 23ක් වන රෙටිකියුලේටඩ් පයිතන් පිඹුරා (Malayopython reticulatus) මීටර් 4.5ක් පමණ දිගින් යුක්ත වන අතර, බරින් කිලෝග්‍රෑම් 50ක් පමණ වනවා. කලක පටන් ආහාර ගැනීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම සහ අලස ලෙස හැසිරීම හේතුවෙන් සත්වෝද්‍යාන කාර්ය මණ්ඩලය කළ පරීක්ෂාවක දී මෙම පිඹුරාගේ හනු ප්‍රදේශයේ මාරාන්තික පිළිකා තත්ත්වයක් හටගෙන ඇති බව තහවුරු වී තිබුණා. පළමු ව සැත්කමක් මඟින්...
Full Article :- tinyurl.com/fvkwn3fp

#vidusaralk #vidusaraonline #vidusara #Electrochemotherapy #Python #CancerTreatment #JodieFoster #ChesterZoo #VeterinaryMedicine #Bleomycin #Snake #LiverpoolUniversity

6 days ago | [YT] | 72

Vidusara Online

2026 ඩිරාක් පදක්කම ඉන්දීය විද්‍යාඥයෙකුටත්

ඉතාලියේ පිහිටි සෛද්ධාන්තික භෞතික විද්‍යාව පිළිබඳ අබ්දුස් සලාම් ජාත්‍යන්තර මධ්‍යස්ථානය (ICTP) මඟින් පිරිනමනු ලබන ඩිරාක් පදක්කම සෛද්ධාන්තික භෞතික විද්‍යාව සඳහා වන පළමු පෙළේ සම්මානයක් වේ. 1987 වසරේ දී එය මුලින්ම හිමි කර ගන්නා ලද්දේ ඉංග්‍රීසි ජාතික සෛද්ධාන්තික භෞතික විද්‍යාඥ ස්ටීවන් හෝකිං විසිනි. 2014 වසරේ දී ඩිරාක් පදක්කම හිමි වූ ඉන්දීය සෛද්ධානෘතික භෞතික විද්‍යාඥ අශෝක සෙන්ගෙන් පසු එය ප්‍රදානය කෙරුණු දෙවෙනි ඉන්දීය ජාතිකයා දීපක් ධාර් වෙයි.

මේ පිළිබඳව තවදුරටත් විද්‍යාත්මක පසුබිම දැනගන්න අගෝස්තු 19 විදුසර අලුත් ම කලාපය බලන්න.
විදුසර විද්‍යා සඟරාව නිවසටම ගෙන්වාගැනීමට ඔබේ නම සහ ලිපිනය 0775872638 වෙත WhatsApp කරන්න.

#scienceupdates #Vidusara #VidusaraLK #science #vidusaraonline #DiracMedal #ICTP #DeepakDhar #AshokeSen #TheoreticalPhysics #StephenHawking #PhysicsAward #indian

1 week ago | [YT] | 97