Elvin Əzimov

İbn Abbas: Müaviyə eşşəkdir

İkrəmə deyir: “Mən İbn Abbasla birlikdə Müaviyənin yanında idim. Gecənin bir hissəsi keçənədək söhbət edirdik. Sonra Müaviyə qalxıb yalnız bir rükət namaz qıldı. İbn Abbas dedi: ‘Görəsən, bu (bir rükətlik namazı) eşşək haradan öyrənib?’”

(Hədisin hökmü: Müslimin şərtinə uyğun olaraq iki düzgün sənəd yolu ilə nəql olunmuşdur.
– Ravi: İkrimə
– Mənbə: Əl-Əyni, Nuxəbul-Əfkər, cild 5, səh. 80
– Təhavi “Şərhu Məənil-Əsər” əsərində (1719) eyni ifadə ilə rəvayət etmişdir).

9 hours ago | [YT] | 74

Elvin Əzimov

Nəhcül-bəlağə 432-ci kəlamın şərhi:

Allah dostlarının 12 xüsusiyyəti:

1. Allahın dostları camaat dünyanın zahirinə (zinət və bəzəyinə) baxanda onun batininə (yox olacağına) baxanlardır. Necə ki, Qurani-Kərimin "Rum" surəsinin 7-ci ayəsində belə buyurulur: "Onlar dünya həyatının yalnız görünən tərəfini bilir, axirətdən isə qafildirlər. "
Dünyapərəstləri dünyanın zahiri gözəlliyi elə məst etmişdir ki, sanki, insan təkamülünün son həddini maddi nemətləri əldə etməkdə və mənimsəməkdə bilirlər. Allah dostları isə dünyanı axirətə azuqə toplamaq üçün müvəqqəti keçid yeri və dayanacaq kimi qəbul edirlər.

19 hours ago | [YT] | 75

Elvin Əzimov

Əmirəlmöminin Əli (ə) buyurmuşdur:

İnsanlar üç qismdir: ağıllı, axmaq və fasiq.

Ağıllı insanın dini onun şəriətidir, hilm (səbir və təmkin) onun təbiətidir, düzgün düşüncə isə onun xasiyyətidir. Ondan bir şey soruşulsa, düzgün cavab verər; danışsa, hədəfə dəyər; eşitsə, dərk edər; xəbər versə, doğru danışar; kim ona güvənsə, vəfalı olar.

Axmaq insana gözəl şəkildə nəsihət edilsə belə, qafillik edər; yaxşılıqla yola gətirilmək istənsə, aşağı səviyyəyə enər; cəhalətə sövq edilsə, cahillik edər; danışsa, yalan danışar; anlamaz, anladığını zənn etsə belə, həqiqətdə dərk etməz.

Fasiq insana əmanət versən, sənə xəyanət edər; onunla yoldaş olsan, səni rüsvay edər; ona etibar etsən, sənin xeyrini istəməz.

20 hours ago | [YT] | 96

Elvin Əzimov

Muizz ibn Badisin dövründə çoxsaylı cinayətlər, şiə qırğınları və qan tökülməsi;
şiələrin mallarının talan edilməsindən qadınlara təcavüzə qədər

Muizz ibn Badis şiəyə müxalif çevrələr tərəfindən hörmət edilən və “Nasirus-sünnə” adlandırılan hakimlərdəndir. Lakin “Əl-Bəyanul-Muğrib” kimi tarixi mənbələr onun hakimiyyətinin şiə qırğınları, talan və ağır vəhşiliklərlə yadda qaldığını açıq şəkildə göstərir.
Onun dövründə Kairuanda şiələrə qarşı ümumi qətliam aparıldı: kişi–qadın demədən qətlə yetirildilər, evləri və malları yağmalandı, hətta məzhəbi məlum olmayanlar belə şiə şübhəsi ilə öldürüldü. Sağ qalanlardan bir qismi Mehdiyyəyə sığındı. Burada əvvəlcə Cümə məscidinə pənah aparanlar orada tamamilə qətlə yetirildi.
Daha sonra Mehdiyyədə təxminən 1500 nəfər şiə bir evdə toplaşmışdı; onlardan çölə çıxan hər kəs öldürülür, nəticədə əksəriyyəti qətlə yetirilirdi. Sonra onları ailələri və uşaqları ilə birlikdə sultanın sarayına apardılar və müxtəlif bəhanələrlə bu zorakılıqlar davam etdirildi.

Hicri 409-cu ildə isə qadın və uşaqları ilə birlikdə Mehdiyyədən Siciliyaya getmək istəyən, təxminən 200 süvaridən ibarət bir şiə dəstəsi yolda Kamil kəndində hücuma məruz qaldı; hamısı qətlə yetirildi, bəzi gənc və gözəl qadınlara təcavüz olundu, ardınca onlar da öldürüldü.

Skip the Carousel

1 2 3

1 day ago | [YT] | 91

Elvin Əzimov

Vəhhabi alimi Şeyx Abdullah ibn Məhəmməd əd-Duveyişin (vəfatı 1408 h.) məşhur əsəri:

“Oxucunun diqqətinə: Əlbaninin zəif saydığı hədislərin gücləndirilməsi və onun səhih saydığı hədislərin zəifliyinə dair xəbərdarlıq”

O, 294 hədis gətirir ki, Əlbani onları zəif sayıb, amma sənəd və rical baxımından səhih və ya həsəndir. Həmçinin 8 hədis qeyd edir ki, Əlbani onları səhih sayıb, amma əslində zəifdir

Müəllif kitabın müqəddiməsində yazır: Bu, şeyx Məhəmməd Nasirəddin Əlbaninin əsərlərində rast gəldiyim bəzi hədis və əsərlərdir ki, onlar barədə xəbərdarlıq etməyə ehtiyac var. Onlardan bəzilərini zəif sayıb, sonradan buna heç bir qeydlə qayıtmamışdır; bəzilərini bir yerdə zəif, başqa bir yerdə isə güclü (səhih) hesab etmişdir; bəziləri barədə isə “onu tapmadım”, “ona rast gəlmədim” və buna bənzər ifadələr işlətmişdir.
İnsanların çoxunun onun sözünü araşdırmadan qəbul etdiyini gördüyüm üçün, Allah-taalanın mənə müyəssər etdiyini qeyd etməyi münasib bildim.

Qeyd: Bir alimin 294 hədisi zəif hesab etməsi və onların əksəriyyətini heç bir əsərində səhih kimi qəbul etməməsi, xətanın miqyası baxımından kiçik hesab oluna bilməz. Məhz bu səbəbdən İbn Useymin qeyd edir ki, Əlbani həmişə zəif hədisləri səhih, səhih hədisləri isə zəif qiymətləndirmişdir. Bundan əlavə, İbn Useyminin burada paylaşdığım kitabı öz tələbələrinə tövsiyə etməsi də diqqətəlayiq məqamdır.

Skip the Carousel

1 2 3

2 days ago (edited) | [YT] | 98

Elvin Əzimov

Sələfi və vəhhabi alimlərinin baxışında Allahın yorulması!

Sələfi və vəhhabi alimləri Allaha “yorğunluq (ملل)” sifətini nisbət verməkdən də çəkinməmiş və bunu Allahın sifətlərindən biri kimi isbat etmişlər!

İbn Useymin yazır: «Əgər bu hədis Allaha yorğunluq (ملل) nisbət verildiyini göstərirsə, Allahın yorğunluğu bizim yorğunluğumuz kimi deyil; əksinə, onda heç bir nöqsan olmayan bir yorğunludur. İnsan yorğunluğunda isə nöqsan cəhətləri vardır…»

(Şeyx Məhəmməd bin Salih əl-Useyminin “Məcmuu fətava və rəsaili, c.1, s.174)

İbn Useyminin istidlallarındakı qəribə cəhət odur ki, o iddia edir: yorğunluq heç bir nöqsan olmadan da mövcud ola bilər və Allaha layiq, münasib bir şəkildə baş verə bilər! Görünür, vəhhabilər və sələfilər sözlərin fəlsəfəsindən də bixəbərdirlər və bilmirlər ki, yorğunluq və əzginliyin özü mahiyyət etibarilə bir nöqsan və çatışmazlıqdır. Harada güc, enerji, qüvvə, fikir və s. kimi xüsusiyyətlərdə azalma baş verərsə, onun ardınca yorğunluq gəlir. İnsan isə anlamır ki, aləmdə hansı növ yorğunluq vardır ki, kamal sayılsın?!

O, davamında deyir:
"Alimlərdən bəziləri demişlər ki, bu hədis Allah üçün yorğunluğun isbatına dəlildir. Lakin Allahın yorğunluğu məxluqun yorğunluğu kimi deyil. Çünki məxluqun yorğunluğu nöqsandır; bu, onun həmin şeydən bezib usanmasına dəlalət edir. Allahın yorğunluğu isə kamaldır və onda nöqsan yoxdur. Bu da Allah üçün kamal cəhəti ilə isbat etdiyimiz digər sifətlər kimidir; hərçənd həmin sifətlər məxluq haqqında kamal sayılmaya bilər."
(Məcmuʿu fətava və rəsail, c.1, s.174.)

Subhanallah! Necə olur ki, kökü nöqsan və çatışmazlığa gedib çıxan bir sifət məxluq üçün nöqsan, Xaliq üçün isə kamal olsun?! Maraqlıdır ki, təşbihdən qaçmaq üçün vəhhabilər belə bir bəhanəyə əl atırlar: “Allahın yorğunluğu məxluqların yorğunluğu kimi deyil!” Allaha hər cür məzəmmətli sifəti və hər cür rəzil xüsusiyyəti nisbət verirlər, sonra da deyirlər ki, bu təşbih deyil, məxluqa bənzəmir və bunda kamal vardır!

Bu necə məntiqdir? Bu necə düşüncədir? Bu necə ağıldır? Bu necə dindir? Bu necə Allahdır? Biz sizin belə Allahınızdan Allaha pənah aparırıq.

Skip the Carousel

1 2 3

2 days ago (edited) | [YT] | 120

Elvin Əzimov

İbn Useymin: Şeyx Əlbani həmişə zəif hədisləri səhih və səhih hədisləri zəif hesab edir.

Qeyd: Bundan sonra Azərbaycandakı vəhhabilər Əlbaniyə istinad edərkən diqqətli olsunlar. Çünki hətta böyük vəhhabi alimlərindən biri bu mövzuda ayrıca kitab da yazmışdır: Əlbaninin zəif saydığı səhih və səhih saydığı zəif hədislər.
Bu ixtilaflar elmi baxımdan təbii haldırmı, yoxsa Azərbaycandakı vəhhabilər kimi, onların alimləri də bir-biri ilə zidd mövqelərdədirmi?

3 days ago | [YT] | 87

Elvin Əzimov

Leysin ibn Sədin (əhli-sünnənin böyük və məşhur alimi) Əmirəlmöminin Əli (ə) fəzilətlərinin nəqlinin qarşısını almaq üçün bir hədis ravisinə verdiyi min dinarlıq rüşvət!

Misirli məşhur fəqih və tarixçi, şafii məzhəbinə mənsub İbn Zulaq – ki, onun tarixi rəvayətləri özündən sonrakı tarixçilər və tərcümeyi-hal yazarları tərəfindən geniş şəkildə istinad olunmuşdur – “Fəzailu Misr” adlı kitabının bir hissəsində yazır:

“Abdullah ibn Ləhiyənin evi yandıqda, Leys ibn Səd – Misirin fəqihi – ona min dinar göndərdi və dedi: bu pulla özünə kömək et və bizi Əli ibn Əbu Talibin fəzilətlərindən azad et (yəni onları nəql etmə). Abdullah ibn Ləhiya pulu aldı və Leysi qəzəbləndirmək üçün Əlinin (r.a) fəzilətlərindən bir hədisi ona göndərdi.”
(Mənbə: İbn Zulaq, Əbu Məhəmməd Həsən ibn İbrahim, Fəzailu Misr və Əxbaruha və Xəvassuha, s. 48)

Qeyd: “Leys ibn Səd” əhli-sünnənin böyük və məşhur alim və fəqihlərindən biri, həmçinin Səhih Buxari və Səhih Müslim ravilərindəndir. Buna baxmayaraq, o, Əmirəlmöminin Əli (ə) fəzilətlərinin nəqlinin və yayılmasının qarşısını almaq üçün bu şəkildə rüşvət vermişdir.

Diqqət: Leys ibn Sədin elmi mövqeyi (əhli-sünnə mənbələrinə görə):
Leys ibn Səd ibn Əbdürrəhman əl-Fəhmi
İmam, hafiz, İslamın şeyxi, Misir diyarının alimi.
(Mənbə: Zəhəbi, Siyəru Əlamin-Nübəla, c. 8, s. 136).

Skip the Carousel

1 2

4 days ago (edited) | [YT] | 122

Elvin Əzimov

İbn Qüteybəyə nisbəti şübhəsiz olan və çap olunmuş kitablar

1. Ləfzdə ixtilaf və Cəhmiyyə və müşəbbihəyə rədd (Bu gün paylaşdığım kitab)
2. Katib ədəbiyyatı (və ya Katiblərin ədəb qaydaları)
3. İçkilər haqqında kitab
4. Ənvā kitabı (ulduzlar və zamanlar)
5. Hədislərin ixtilafının təvili
6. Qurandakı çətin ayələrin təvili
7. Quranın qərib sözlərinin təfsiri
8. Şeir və şairlər (Şairlərin təbəqələri)
9. Ərəblər haqqında kitab
10. Xəbərlərin qaynaqları (Seçilmiş xəbərlər)
Suallar və cavablar
11. Məlumatlar kitabı
12. Şeirin mənaları (Böyük mənalar kitabı)
13. Meysir və oxlar (qumar alətləri)
14. Hədisin qərib sözləri

İbn Qüteybəyə nisbəti şübhəli olan və ya itmiş kitablar
1. Quranın i‘rabı / Qiraətlərin i‘rabı / Oxu ədəbiyyatı
2. Yuxuların yozumu
3. Peyğəmbərliyin dəlilləri
4. Fiqh kitabı / Fiqhin toplusu
5. Qiraətlər kitabı
6. Qələm haqqında kitab
7. Nəhv kitabı / Böyük nəhv toplusu
8. Mövcud olması ehtimal edilən və gələcəkdə

Qeyd: Belə çıxır ki, “Allah var” deyirik, amma “biz demişik” deyə Allah yoxdur demək olar. Təəssübkeşliyin də bir həddi var. İnsan danışanda ya elmlə danışmalı, ya da susmalıdır. Allah-təala hər birimizi təəssübkeşlik çirkabından qorusun.

4 days ago | [YT] | 136

Elvin Əzimov

İbn Qüteybə (əhli-sünnənin böyük alimlərindən biri) deyir:
“Əhli-sünnə mühəddislərindən bir çoxu qəsdən Əli ibn Əbu Talibin fəzilətlərini rəvayət etməmiş, İmam Hüseynin qanını isə halal saymışlar.”

İbn Qüteybənin açıq və qəti sözlərinə əsasən:

1) Əhli-sünnə mühəddislərindən bir çoxu qəsdən Əli ibn Əbu Talibin (ə) doğru və mötəbər fəzilətlərini nəql etməkdən və ona layiq olduğu haqqı verməkdən çəkinmişlər.

2) Əhli-sünnə mühəddislərindən bir çoxu İmam Hüseyni (ə) “xarici” adlandırmış və onun qanını halal saymışlar.

3) Əhli-sünnə mühəddislərindən bir çoxu Əli (ə) üçün altı nəfərlik şura üzvlərindən heç birinə nisbətdə üstünlük qəbul etməmişlər.

4) Əhli-sünnə mühəddislərindən bir çoxu Əlinin (ə) fəzilətlərini nəql edən şəxsləri laqeydlik və etinasızlıqla qarşılamışlar.

5) Əhli-sünnə mühəddislərindən bir çoxu Əlinin (ə) mövqeyini zəiflətmək məqsədilə Müaviyə və Əmr ibn Asın fəzilətlərini nəql etməyə yönəlmişlər.

6) Əhli-sünnə mühəddislərindən bir çoxu Əlinin (ə) fəzilətlərini eşidəndə narahat olmuş, onun fəzilətlərini dinləməkdən ikrah etmişlər.

Qeyd: Təbii ki, İbn Qüteybə öz dövründə və ondan əvvəl yaşamış bir çox əhli-sünnə mühəddislərinin hal və mövqelərinə yaxından bələd olmuş və onlar haqqında danışmışdır. Bizim dövrümüzdə Əhli-beytə qarşı düşmənçiliyin geniş miqyasda açıq və aşkar olmaması, İbn Qüteybənin işarə etdiyi acı həqiqətləri qətiyyən inkar etmir.
Şiə müxaliflərinin nəzərində “İbn Qüteybə Dinəvəri”nin mövqeyinə gəlincə isə, Zəhəbinin sözləri ilə kifayətlənirik:
İbn Qüteybə, Əbu Məhəmməd Abdullah ibn Müslim əd-Dinəvəri – böyük alim, çoxşaxəli elmlərə sahib, müəllif, məşhur şəxsiyyət idi.
Deyilmişdir ki, o, Mərvli idi; yazıçı və çoxsaylı əsərlərin müəllifi olmuşdur.
Əbu Bəkr əl-Xətib demişdir: “O, etibarlı (siqə), dindar və fəzilətli bir şəxs idi.”
Mənbə:
Zəhəbi, Siyəru ələmin-nübəla, c. 13, s. 296–297.

Skip the Carousel

1 2 3 4

4 days ago | [YT] | 105