KRAHINA BALLOLLIT - CHANNEL 🇦🇱 AL

URA GJIGANDE E ELBASANIT MBI SHKUMBIN 🇦🇱👏 PLOT 17 HARQE 🇦🇱🙏
Ura e ndërtuar mbi lumin Shkumbin nga Ahmet Kurt Pasha i Beratit :
Ura me 17 harqe, ka qenë ura me madhe me gjate e asaj periudhe nder me re gjatat ne bote per ate periudhe, madhështia e kesaj ure tregon dhe per madhështin Kurt Pashes se Beratit. Pashait qe beri vepra te medha per popullin e tij
Kjo lidhte rrugën e karvaneve që shkonin nga Berati dhe mbare jugu në Elbasan, dhe me tej per veri, si dhe rrugën nga Apollonia në Elbasan, nga ku vazhdonin me Rrugën Egnatia.
Ahmet Kurt Pasha: Mirëbërësi dhe Arkitekti i Zhvillimit të Beratit

Ahmet Kurt Pasha i Beratit (1764-1787) la pas një trashëgimi të pashlyeshme, e cila lindi nga dashuria për vendin dhe dëshira për t'i shërbyer popullit. Veprat e tij nuk ishin thjesht ndërtime strategjike, por akte bamirësie që synonin t'i jepnin fund izolimit të fshatrave dhe të nxisnin mirëqenien e përgjithshme.

1. Urat e Mëdha: Lidhja e Popullit

Për Kurt Pashën, ndërtimi i një ure ishte "sevap" (vepër e mirë). Ai investoi pasurinë e tij personale për të ngritur urat më të bukura prej guri:

Ura e Goricës (Berat): Kryevepra e tij mbi lumin Osum. E ndërtuar në vitin 1780 me 8 harqe, ajo i dha fund izolimit të lagjes Goricë dhe mbetet simboli i qytetit.

Ura e Tozharit (Terpan): Një monument i rëndësishëm që lidhte krahinën e Terpanit me pjesën tjetër të pashallëkut. Kjo urë u ndërtua me mjeshtëri të lartë për t'u bërë ballë rrjedhave malore, duke u shërbyer banorëve të këtyre zonave të thella.

Ura e Vokopolës (Ura Kurt Pashës):
E njohur për elegancën e saj, kjo urë lehtësoi kalimin e karvaneve dhe njerëzve nga Berati drejt Skraparit dhe Permetit, duke hapur rrugët e komunikimit për fshatarësinë.

Ura me 17 Harqe (Elbasan) me gjata ne Ballkan :
Një projekt gjigant mbi Shkumbin, që tregonte se vizioni i tij për zhvillim kalonte kufijtë e Beratit, duke u shërbyer të gjithë shqiptarëve në rrugën drejt lindjes.
Ura e ndërtuar mbi lumin Shkumbin nga Ahmet Kurt Pasha i Beratit .
Ura me 17 harqe, ka qenë ura me madhe ne Ballkan gjate e asaj periudhe, nder me te gjatat ne bote ,madhështia e kesaj ure tregon dhe per madhështin Kurt Pashes se Beratit. Pashait qe beri vepra te medha per popullin e tij. Kjo Ure lidhte rrugën e karvaneve që shkonin nga Berati në Elbasan, si dhe rrugën nga Apollonia në Elbasan, nga ku vazhdonin me Rrugën Egnatia.

2. Zhvillimi Urban dhe Shpirtëror

Kurt Pasha besonte se një popull i zhvilluar ka nevojë për dije, besim dhe tregti të rregullt:

Sarajet e Kurt Pashës:
Ai ndërtoi një nga komplekset më luksoze të kohës në Berat, duke krijuar një qendër administrative moderne që i jepte dinjitet qytetit.

Xhamia e Mbretit dhe Medreseja:
Ai investoi në anën shpirtërore dhe arsimore, duke restauruar Xhaminë e Mbretit dhe duke ndërtuar medresenë, ku djemtë e zonës mund të arsimoheshin falas.

Pazari i Beratit:
Ai organizoi rrjetin e dyqaneve dhe haneve prej guri, duke krijuar një mjedis ku tregtarët dhe zanatçinjtë mund të punonin në siguri të plotë.

3. Uji dhe Mirëqenia

Një tjetër akt i madh bamirësie ishte sjellja e ujit:

Ujësjellësi i Beratit: Ai ndërtoi sisteme kanalesh dhe tubacionesh prej qeramike që sillnin ujë të pastër nga mali i Tomorrit direkt në çezmat e qytetit dhe në Kala, një lehtësim jetik për banorët.

4. Lidhja Gjenealogjike dhe Uniteti

Vizioni i tij për unitet u kurorëzua me martesën e vajzës së tij, Mereme Kurti, me Myftar Pashë Tepelenën. Ky akt nuk ishte thjesht politik, por një përpjekje për të bashkuar pashallëqet shqiptare në një forcë të vetme kundër shtypjes së Perandorisë Osmane.
Edhe sot, pasardhësit e këtij bashkimi që jetojnë në Zhitom, Bardhaj, Drobonik dhe Berat me mbiemrin Tepelena, mbartin me krenari gjakun e Kurt Pashës (nga vija e Kurtajve dhe Muzakajve) dhe atë të Ali Pashës.

Përfundim

Ahmet Kurt Pasha la pas një Shqipëri më të lidhur me ura, më të arsimuar dhe më krenare. Veprat e tij në Tozhar, Terpan, Vokopolë Berat por dhe ne mbare Shqipërin , nuk u bënë për famë, por për t'i shërbyer popullit, ashtu siç i takonte një pasardhësi të denjë të Muzakajve dhe një biri të Zhitomit.

#Elbasan #Elbasani #shkumbini #shkumbin #urashekullorw #albania #historike #history #kurtpasha #Ahmetkurti #kurtpashaberatit #pasha #Beratit #Kurt #kurti #arkitekt #barmires #barmiresi Elbasani, Elbasan, Albania

4 weeks ago | [YT] | 7

View 0 replies

KRAHINA BALLOLLIT - CHANNEL 🇦🇱 AL

MALINATI BERATIT : Kopshti i Edenit 🌻🍇🌸 përballë Tomorrit 🏔

Malinati nuk është thjesht një fshat në hartën e Beratit; është një amfiteatër natyror ku historia, legjenda dhe puna njerëzore janë gërshetuar për të krijuar një nga vendet më mistike dhe më prodhimtare të Shqipërisë.

1. Etimologjia:

Mistikja e emrit "Malin At"

Sipas gojëdhënave që ju përmendët, emri i Malinatit ka një ngarkesë të lartë shpirtërore. Shpjegimi më i bukur popullor e ndan emrin në "Malin At" ose "Malin Zot" (Malin Baba).

Përballë të Shenjtit:
Fshati ndodhet në një pozicion gjeografik unik, pikërisht përballë Malit të Tomorrit. Pasi Tomorri njihet si "Mali i Zotit" apo "Baba Tomorri", kodrat ku shtrihet fshati janë quajtur "Malet e Atit", si një bekim që vjen direkt nga mali i shenjtë.

Simbolika: Ky emër dëshmon për një lidhje të lashtë pagane dhe shpirtërore të banorëve me natyrën dhe hyjnoren.

2. Koha e Muzakajve:
Vreshtat e Princërve

Që në kohën e Principates së Muzakajve (shekujt XIII-XV), Malinati njihej si një "hambar" i vyer.

Vera e Fisnikërisë:
Muzakajt, zotërit e Beratit, i kishin kodrat e Malinatit pronat e tyre të preferuara për vreshtarinë. Mikroklima e krijuar nga mbrojtja e maleve dhe rrezatimi i fortë diellor bënin që rrushi i këtij fshati të prodhonte verën që shtrohej në tryezat e princërve shqiptarë.

3. Epoka Osmane dhe Rezistenca

Gjatë pushtimit osman, Malinati shërbeu si një vatër e fshehur e qëndresës. Megjithëse administrativisht ishte nën varësinë e Beratit, banorët ruajtën me fanatizëm traditat e tyre kristiane dhe më vonë ato patriotike, duke u bërë shpesh strehë për kryengritësit e zonës.

4. Betejat për Pavarësi (1913-1914)

Ky është një nga kapitujt më të lavdishëm të Malinatit. Kur jugun e Shqipërisë e mësynë andartët grekë, Malinati u bë barrikadë.

Bashkimi i Trimave:
Burrat e Malinatit, Zhitomit dhe Temanit u bënë një trup i vetëm. Trimat si Ali Nuredini, Sulo Terrova dhe Zaim Terrova organizuan mbrojtjen e fshatrave

Legjenda e Tërpanit:
Ata u bashkuan me çetën legjendare të Tërpanit, e cila udhëhiqej nga Komandanti i famshëm Mane Shehu (Çorrogjafi). Ky bashkim forcash bëri që andartët të mos depërtonin dot në thellësi të krahinës, duke shpëtuar qindra jetë njerëzish.

5. Lufta Nacional-Çlirimtare (LANÇ)

Gjatë Luftës së Dytë Botërore, Malinati ishte një bazë e fuqishme e partizanëve.

Kontributi:
Fshati dha djemtë e tij më të mirë në brigadat partizane. Trimat e Malinatit morën pjesë në betejat e Beratit dhe Mallakastrës.

Dëshmorët:
Listat e dëshmorëve dhe veteranëve të LANÇ-it nga ky fshat janë dëshmi e faktit se liria për Malinatasit ishte më e shtrenjtë se jeta.

6. Periudha Komuniste: Transformimi i Kodrave

Në vitet e regjimit komunist, Malinati pësoi një transformim epokal.

Puna Titanike: Populli punëtor i Malinatit dhe krahinës së Tërpanit, me aksione dhe punë të palodhur, tarracuan malet e egra. Aty ku dikur kishte ferra dhe shkëmb, u mbollën kilometra të tërë me vreshta.

Deti i Gjelbër: Kjo periudhë e ktheu Malinatin në një "det të gjelbër" vreshtarie, duke u bërë furnizuesi kryesor i kantinave të shtetit me rrush cilësor.

7. Malinati Sot:
Kopshti i Edenit dhe Verërat me Emër ne Botë.

Sot, Malinati po jeton një rilindje të vërtetë agroturistike.

Natyra: Pamja e vreshtave që zbresin si shkallë drejt luginës, me Tomorrin në sfond, i ka dhënë fshatit emrin "Kopshti i Edenit".

Kantinat dhe Bujtinat: Bijtë e Malinatit kanë ngritur kantina moderne që sot fitojnë çmime në konkurse ndërkombëtare në Evropë. Verërat e tyre, veçanërisht ato të varietetit "Pules" Merlot "Sheshi bardh i zi dhe "Serinë" , po kthehen në marka botërore.

Bujtina e Mikpritjes: Vizitorët e huaj mbeten të mahnitur nga kombinimi i historisë luftarake dhe ëmbëlsisë së verës që kjo tokë prodhon.

Malinati mbetet dëshmia e gjallë e asaj që thotë populli: "Toka është e shenjtë kur vaditet me djerse dhe mbrohet me gjak."

~~~~~~~~~~~~~~~~~~#shtesë ~~~~~
Legjenda e Mbrojtjes së Beratit

Një nga tregimet më të vjetra thotë se kur ushtritë e huaja mësyjnë Beratit, mbi malin e Atit malin e Babait Tomorrit shfaqet një re e bardhë e dendur në formën e një plaku me mjekër.
Kjo re nuk është gjë tjetër veçse Fryma e Atit që zbret për të mbuluar qytetin dhe për t'ua bërë rrugën të pamundur pushtuesve.

Në Malinat: Thuhet se gjatë betejave të vështira, kur djemtë e Malinatit ishin në pakicë, një mjegull e papritur zbriste nga majat e malit, duke i verbuar armiqtë dhe duke u lejuar luftëtarët e Tërpanit të goditnin armikun pa u parë. Vendasit thoshin:
"Baba Tomorri hodhi kelerin e reht (vellon/velloja e bardhë)
për të mbrojtur djemtë e vet."

Betimi mbi "Malin e Tomorrit" ( PER BABA TOMORR 🙏☝🙌)
Për banorët e Malinatit dhe të gjithë zonës, betimi më i rëndë ishte: "
Për atë Bukë e për atë Mal!".
Ky betim tregonte se Zoti (Ati) dhe Mali ishin një.
Kur luftëtarët e Batalionit të Tërpanit niseshin në aksion, ata kthenin kokën nga Tomorri për të marrë "bekimin e Atit".☝🙌☝🙏
~~~~~~~~~~
Shpata e Tomorrit 🇦🇱 Malinati Berati

Ekziston edhe një gojëdhënë që thotë se rruga që lidh Malinatin me Beratin është si një "shpatë" që Baba Tomorri ka vënë mes malësisë dhe qytetit.
Kushdo që vjen me qëllime të këqija, duhet të kalojë nëpër ato gryka ku "shikon syri i Malit". Kjo shpjegon pse djemtë e Malinatit ishin kaq të plotfuqishëm: ata ndiheshin sikur kishin pas krahëve forcën e vetë krijuesit.

Pse Berati është "Mrekulli e bërë nga Zoti"?
Sipas kësaj tradite që ju përmendët:

Uji: Lumi Osum që rrjedh mes Beratit shihet si "loti i malit" që pastron mëkatet e qytetit.

Shtëpitë: Pozicioni i tyre "një mbi një" thuhet se imiton shkallët e malit që të çojnë drejt Atit.

Qëndresa: i dokumentuar Berati 2500 +++ vjet qytetërim qytet i pandërprerë 🙏☝
Fakti që Berati nuk u zhduk kurrë pavarësisht rrethimeve të panumërta, vërteton se është një vend i mbrojtur nga fuqi më të larta se njeri
Mali -Ati dhe Ber-Ati jan krijuar nga Ati nga Zoti vet.🙏☝

Kjo është një poezi kushtuar djemve të Malinatit, trimërisë së tyre në Batalionin e Tërpanit dhe lidhjes së shenjtë me Baba Tomorrin e qytetin e Beratit.

Roja nga Ati ( Baba Tomorri ) i Beratit dhe Malinatit .

Në ato shpate, ku rrija vështron,
Mbi Malinat, reja po zbret,
Baba Tomorri, mjekrën lëshon,
Mbi bijtë e vet, bekimin flet.

Nuk është thjesht emër, as shkëmb e gur,
Është Malin- At e Ber-At, Ati i ka bërë,
Qëndron kështjellë, nuk tundet kurrë,
Me dritë të Zotit, mbuluar tërë.

Djemtë e Malinatit, trima si rrufeja,
Në Batalion të Tërpanit, lidhën besën,
Për këtë tokë, ku lindi feja,
Për Tomorrin, që s’e humb shpresën.

Hadajt, Kapllanajt, djemtë e lirisë,
Në gryka malesh, bënë qëndresën,
I dhanë goditje, bishës së zi-së,
Për Beratin , ata jetën e dhanë e nuk vdesën.

Nuk e mposht dot, as plumb, as borë,
Atë që Zoti, me dorën e tij , e ka ngritur,
Malinati i fortë, me malin kurorë,
Në histori të kombit, mbetet i ndritur!

#malinat #Berat #visit #Berati #visitberat #visitalbanian #Albania #Shqiperia #verë #vera #kantina #kantiant #vreshta #vreshtat #rrush #Rrushi #rrushë #bujtina #cmime #ndërkombëtare #tradite #historike #histori #natyre #natyres #natura #nature

4 weeks ago | [YT] | 12

View 0 replies

KRAHINA BALLOLLIT - CHANNEL 🇦🇱 AL

MALINATI BERATIT : Kopshti i Edenit 🌻🍇🌸 përballë Tomorrit 🏔

Malinati nuk është thjesht një fshat në hartën e Beratit; është një amfiteatër natyror ku historia, legjenda dhe puna njerëzore janë gërshetuar për të krijuar një nga vendet më mistike dhe më prodhimtare të Shqipërisë.

1. Etimologjia:

Mistikja e emrit "Malin At"

Sipas gojëdhënave që ju përmendët, emri i Malinatit ka një ngarkesë të lartë shpirtërore. Shpjegimi më i bukur popullor e ndan emrin në "Malin At" ose "Malin Zot" (Malin Baba).

Përballë të Shenjtit:
Fshati ndodhet në një pozicion gjeografik unik, pikërisht përballë Malit të Tomorrit. Pasi Tomorri njihet si "Mali i Zotit" apo "Baba Tomorri", kodrat ku shtrihet fshati janë quajtur "Malet e Atit", si një bekim që vjen direkt nga mali i shenjtë.

Simbolika: Ky emër dëshmon për një lidhje të lashtë pagane dhe shpirtërore të banorëve me natyrën dhe hyjnoren.

2. Koha e Muzakajve:
Vreshtat e Princërve

Që në kohën e Principates së Muzakajve (shekujt XIII-XV), Malinati njihej si një "hambar" i vyer.

Vera e Fisnikërisë:
Muzakajt, zotërit e Beratit, i kishin kodrat e Malinatit pronat e tyre të preferuara për vreshtarinë. Mikroklima e krijuar nga mbrojtja e maleve dhe rrezatimi i fortë diellor bënin që rrushi i këtij fshati të prodhonte verën që shtrohej në tryezat e princërve shqiptarë.

3. Epoka Osmane dhe Rezistenca

Gjatë pushtimit osman, Malinati shërbeu si një vatër e fshehur e qëndresës. Megjithëse administrativisht ishte nën varësinë e Beratit, banorët ruajtën me fanatizëm traditat e tyre kristiane dhe më vonë ato patriotike, duke u bërë shpesh strehë për kryengritësit e zonës.

4. Betejat për Pavarësi (1913-1914)

Ky është një nga kapitujt më të lavdishëm të Malinatit. Kur jugun e Shqipërisë e mësynë andartët grekë, Malinati u bë barrikadë.

Bashkimi i Trimave:
Burrat e Malinatit, Zhitomit dhe Temanit u bënë një trup i vetëm. Trimat si Ali Nuredini, Sulo Terrova dhe Zaim Terrova organizuan mbrojtjen e fshatrave

Legjenda e Tërpanit:
Ata u bashkuan me çetën legjendare të Tërpanit, e cila udhëhiqej nga Komandanti i famshëm Mane Shehu (Çorrogjafi). Ky bashkim forcash bëri që andartët të mos depërtonin dot në thellësi të krahinës, duke shpëtuar qindra jetë njerëzish.

5. Lufta Nacional-Çlirimtare (LANÇ)

Gjatë Luftës së Dytë Botërore, Malinati ishte një bazë e fuqishme e partizanëve.

Kontributi:
Fshati dha djemtë e tij më të mirë në brigadat partizane. Trimat e Malinatit morën pjesë në betejat e Beratit dhe Mallakastrës.

Dëshmorët:
Listat e dëshmorëve dhe veteranëve të LANÇ-it nga ky fshat janë dëshmi e faktit se liria për Malinatasit ishte më e shtrenjtë se jeta.

6. Periudha Komuniste: Transformimi i Kodrave

Në vitet e regjimit komunist, Malinati pësoi një transformim epokal.

Puna Titanike: Populli punëtor i Malinatit dhe krahinës së Tërpanit, me aksione dhe punë të palodhur, tarracuan malet e egra. Aty ku dikur kishte ferra dhe shkëmb, u mbollën kilometra të tërë me vreshta.

Deti i Gjelbër: Kjo periudhë e ktheu Malinatin në një "det të gjelbër" vreshtarie, duke u bërë furnizuesi kryesor i kantinave të shtetit me rrush cilësor.

7. Malinati Sot:
Kopshti i Edenit dhe Verërat me Emër ne Botë.

Sot, Malinati po jeton një rilindje të vërtetë agroturistike.

Natyra: Pamja e vreshtave që zbresin si shkallë drejt luginës, me Tomorrin në sfond, i ka dhënë fshatit emrin "Kopshti i Edenit".

Kantinat dhe Bujtinat: Bijtë e Malinatit kanë ngritur kantina moderne që sot fitojnë çmime në konkurse ndërkombëtare në Evropë. Verërat e tyre, veçanërisht ato të varietetit "Pules" Merlot "Sheshi bardh i zi dhe "Serinë" , po kthehen në marka botërore.

Bujtina e Mikpritjes: Vizitorët e huaj mbeten të mahnitur nga kombinimi i historisë luftarake dhe ëmbëlsisë së verës që kjo tokë prodhon.

Malinati mbetet dëshmia e gjallë e asaj që thotë populli: "Toka është e shenjtë kur vaditet me djerse dhe mbrohet me gjak."

#malinat #Berat #visit #Berati #visitberat #visitalbanian #Albania #Shqiperia #verë #vera #kantina #kantiant #vreshta #vreshtat #rrush #Rrushi #rrushë #bujtina #cmime #ndërkombëtare #tradite #historike #histori #natyre #natyres #natura #nature

4 weeks ago | [YT] | 6

View 0 replies

KRAHINA BALLOLLIT - CHANNEL 🇦🇱 AL

Beu i Zhapokikës (Zhabokikës) – Krahina e Tërpanit

Ky profil historik fokusohet te figura autentike e Beut të Zhapokikës, selia e të cilit ishte në fshatin Zhapokikë, pjesë e krahinës së Tërpanit në Berat. Kjo figurë dhe kjo krahinë përfaqësojnë një nga zonat më me zë të Malësisë Beratase.

1. Vendndodhja Gjeografike dhe Strategjike

Zhapokika ndodhet në pjesën jugperëndimore të Beratit, në kufi Tepelenëm dhe Mallakastrën dhe afër zonës së Sinjës.

Mali i Zhapokikës: Ky mal shërbente si një kështjellë natyrore për beun dhe banorët e zonës, duke kontrolluar lëvizjet midis fushës së Beratit dhe zonave të brendshme të jugut.

Krahina e Tërpanit: Një zonë e njohur për burra luftëtarë dhe për një organizim shoqëror që ruante autonominë dhe nderin e krahinës.

2. Figura e Beut të Zhapokikës

Beu i kësaj zone (shpesh i përmendur si pjesë e familjes feudale vendase) nuk ishte thjesht një administrator i emëruar, por një udhëheqës krahinor me autoritet të plotë.

Qendra në Zhapokikë: Fshati Zhapokikë shërbeu si qendër e pushtetit të tij. Sarajet e tij ishin pika referimi për të gjithë Tërpanin.

Autoriteti: Ai njihej për mbledhjen e djemve të zonës në forca mbrojtëse, duke siguruar që asnjë forcë e huaj (madje as pashallarët e Janinës apo Shkodrës në periudha të caktuara) të mos hynte lehtësisht në këto territore pa pëlqimin e tyre.

3. Lidhja me Historinë Lokale

Kryengritjet dhe Qëndresa: Krahina e Tërpanit dhe Zhapokika kanë qenë shpesh vatra të qëndresës kundër reformave të Tanzimatit dhe taksave të rënda të Perandorisë Osmane. Beu i zonës shpesh vihej në krye të këtyre pakënaqësive popullore.

Marrëdhëniet me Beratin: Edhe pse administrativisht vareshin nga Berati, bejlerët e Zhapokikës shiheshin me respekt dhe frikë nga qeveritarët e qytetit për shkak të terrenit të vështirë dhe besnikërisë që gëzonin ndër malësorë.

4. Trashëgimia dhe Kujtesa Popullore

Në këtë zonë ende flitet për "kohën e Beut" si një periudhë ku rregulli dhe kanuni i zonës respektoheshin rreptësisht.

Kullat e Zhabokikës: Arkitektura e banesave në këtë fshat dëshmon për një ekonomi të bazuar te blegtoria e madhe dhe kontrolli i tokave në Tërpan.

Gojeëdhënat: Ka mjaft tregime që lidhen me bujarinë, por edhe me ashpërsinë e Beut të Zhapokikës në mbrojtje të kufijve të pronave të tij dhe të nderit të krahinës së Tërpanit.

Gojëdhënat e Beut të Zhapokikës (Zhabokikës) - Tërpan

Krahina e Tërpanit e mban gjallë kujtimin e Beut të Zhapokikës përmes tregimeve që transmetohen brez pas brezi. Këto tregime përshkruajnë autoritetin e tij, mençurinë dhe lidhjen e fortë me terrenin e vështirë të Malit të Zhapokikës.

1. Gojëdhëna e "Kufirit të Padukshëm"

Thuhet se Beu i Zhapokikës kishte një autoritet aq të madh sa "as miza nuk hynte në Tërpan pa lejen e tij". Një tregim thotë se kur zyrtarët e Beratit niseshin për të mbledhur taksa në zonat e Tërpanit, ata ndalonin në rrëzë të Malit të Zhapokikës dhe prisnin lajmëtarin e Beut. Nëse Beu nuk u dërgonte "shenjën e besës" (shpesh një rreth argjendi ose një thikë të veçantë), zyrtarët e qeverisë nuk guxonin të ngjiteshin lart, nga frika e pritave në shtigjet e ngushta.

2. Burrëria dhe Mikpritja (Gojëdhëna e Bukës)

Një tregim tjetër popullor flet për mikpritjen e tij legjendare. Thuhet se në Sarajet e tij në Zhapokikë, oda e miqve nuk mbyllej kurrë. Një udhëtar i huaj që kishte humbur rrugën nëpër dëborë në Malin e Zhapokikës, u gjet nga sejmenët e Beut. Beu e mbajti mikun për tri javë pa e pyetur se kush ishte apo nga vinte, duke i shërbyer me ushqimet më të mira. Kur udhëtari u largua, Beu i dha një kalë dhe një shoqërues deri në Berat, duke i thënë: "Në Tërpan nuk ka të huaj, ka vetëm miq."

3. Drejtësia e Ashpër e Beut

Gojëdhënat e përshkruajnë edhe si një gjykatës të rreptë. Tregohet se kur dikush vidhte bagëtinë në krahinën e tij, Beu nuk e çonte çështjen në gjykatat e qytetit, por e zgjidhte sipas "Kanunit të Maleve". Ai thërriste pleqësinë e Tërpanit dhe, pasi dëgjonte dëshmitë, jepte vendimin te Guri i Madh i fshatit. Thuhet se fjala e tij ishte "vulë" dhe askush nuk guxonte ta kundërshtonte.

4. Legjenda e Kalasë Natyrore

Ekziston një besim se Beu e zgjodhi Zhapokikën pikërisht sepse Mali i Zhapokikës ofronte një pamje 360 gradë. Thuhet se ai kishte roje (vrojtues) në majat më të larta që komunikonin me zjarre ose me krisma pushke me sarajet në fshat. Kjo e bënte atë të pathyeshëm, pasi njoftohej për çdo lëvizje ushtarake që vinte nga Mallakastra ose nga Berati orë përpara se armiku të afrohej.

5. Raporti me "Bejlerët e Qytetit"

Një histori tjetër thotë se Beu i Zhapokikës i përbuzte bejlerët "e squllët" të qytetit që rronin me luks e pambuk. Ai thoshte shpesh: "Beu i vërtetë matet me sa djem ka pas krahëve në mal, jo me sa jastëkë ka në divan". Kjo tregon krenarinë e malësorit të Tërpanit që e konsideronte veten më fisnik se aristokracia e qytetit.

6. Shpella e Fshehtë e Beut

Në zonën e Zhapokikës flitet edhe për një shpellë të fshehtë ku thuhet se Beu fshihte pasurinë ose armatimet gjatë kohëve të luftës. Shumë aventurierë kanë kërkuar për të, por sipas fshatarëve, shpella është e "mallkuar" ose e mbrojtur nga shpirti i besnikëve të Beut që nuk e tradhtuan kurrë vendndodhjen e saj.

7. Petkat e arapkat

Tregimi: ~~~~~
Se si i ranë Petkat Arapka Beut të Zhapokikës

Në krahinën e Tërpanit, ky tregim përdoret shpesh për të treguar se pasuria dhe rrobat e shtrenjta nuk e mbrojnë dot njeriun nëse nuk ka fatin ose besën me vete.
1. Petkat Arapka si simbol i fuqisë
Thuhet se Beu i Zhapokikës mbante një palë petka të zeza "arapka", të qepura me fill ari,
që shkëlqenin kur ai kalonte mbi kalin e tij të bardhë nëpër rrugicat e Tërpanit.
Këto rroba nuk ishin thjesht veshje, por simbol i faktit që ai ishte zot i malit dhe i fushës.
2. Ngjarja te Shtegu i Ngushtë
Gojëdhëna tregon se një herë, kur Beu po kthehej nga Berati për në Zhapokikë,
i shoqëruar nga pak sejmenë(trima lufterar(
, u përball me një pritë te një shteg i ngushtë në Malit Nishanit(Çorrogjaf).Kundërshtarët nuk kërkonin jetën e tij, por kërkonin ta ulnin poshtë autoritetin e tij. Kryetari i pritës, një trim i njohur i krahinës që ishte fyer më parë nga Beu, i doli përpara dhe i tha:...."Hiq, rrobat e rënda nuk i ngjit dot ky mal.
Hiqi petkat arapka që të jesh i lehtë si ne malësorët e tu te Tërpanit,
ose kthehu mbrapsht !"
3. Dorëzimi i petkave Beu, ~~~~
duke parë se ishte i rrethuar dhe për të shmangur gjakderdhjen e djemve të tij, u detyrua t'i hiqte petkat e shtrenjta. Tregimi thotë se ai i hodhi ato mbi një gur dhe vazhdoi rrugën vetëm me këmishën e bardhë të linjtë.
Ky moment u interpretua nga populli si një shenjë se "Mali i Nishanit nuk pranon rroba zotërie, por vetëm zemër malësori".
4. Shpjegimi i shprehjes~~~
Në zonën e Tërpanit, kur dikush humbet pasurinë apo i ulet mendjemadhësia,
pleqtë thonë: "I ranë petkat arapka si Beut, (i rra hunda ,ju thye hunda, ju ulet koka ,u kthye me kemb ne tokë sepse i kishte hipur vetja ne qef)
. Kjo shërben si një mësim moral që tregon se përpara vështirësive të jetës dhe rregullave të malit, të gjithë janë të barabartë.
5. Varianti i tjetër:~~~~
Sfida me një Arap Ekziston edhe një variant tjetër më legjendar, ku thuhet se Beu u ndesh me një "Arap" (luftëtar të huaj) që kishte ardhur si i dërguar i Portës së Lartë. Gjatë dyluftimeve, Arapi arriti t'i griste petkat me shpatë, duke i lënë beut vetëm shenjat e betejës. Dhe Beu e preu ne qaf. Por ë prej asaj dite,
Beu nuk veshi më rroba të shtrenjta, por mbajti veshjen e thjeshtë të krahinës, duke thënë se "nderi nuk është te stoli, por te çeliku i besës".
🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱🇦🇱
Zhapokika Berat Albania Shkolla 9-vjeçare Tërpan zyrtare Terpan Berat Berati Ervin Demo Marin MEMA Arkiva Qendrore E Shtetit Plashnik I Madh Berat @admiruesitkryesorë Berati mes kultures, tradites dhe historise Shkelqim Beshiri Berati TV Krahina Ballollit Vendi Bekuar

1 month ago | [YT] | 4

View 0 replies

KRAHINA BALLOLLIT - CHANNEL 🇦🇱 AL

DODONA MBI BERAT NE MAJEN ME TE LARTE TE MALIT TOMORR 🇦🇱☝🇦🇱🗺 PEËR BABA TOMORR ☝ ESHTE BETIMI I SHQIPTARVE ILIREVE PELLAZGEVE NGA LASHTESI!

5 months ago (edited) | [YT] | 2

View 0 replies

KRAHINA BALLOLLIT - CHANNEL 🇦🇱 AL

Ura e Vokopoles- terpan Berat

6 months ago | [YT] | 3

View 0 replies

KRAHINA BALLOLLIT - CHANNEL 🇦🇱 AL

FAMILJA E BABË DUDË KARBUNARA (JORGJI TOZHARI ) 🇦🇱1880🇦🇱 , JORGJI DJATHTAS , NGA R MAJTA I VLLAI ME TE MOTREN ,ME POSHT NUSIA FEMIJA DHE NENA e tij🇦🇱🇦🇱🇦🇱